| تعداد نشریات | 61 |
| تعداد شمارهها | 2,227 |
| تعداد مقالات | 18,262 |
| تعداد مشاهده مقاله | 56,061,462 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 29,053,447 |
بازیابی و تحلیل مؤلفههای درونی فعل ارادی در پرتو نظریه انکشاف نفس و تقریرات پدیدارشناسی | ||
| حکمت و فلسفه | ||
| مقاله 5، دوره 21، شماره 81، فروردین 1404 اصل مقاله (1.28 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22054/wph.2025.81997.2267 | ||
| نویسندگان | ||
| وجیهه طارقیان* 1؛ امیر راستین طرقی2 | ||
| 1دانشگاه پیام نور تهران جنوب | ||
| 2دانشکده الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه فردوسی مشهد | ||
| چکیده | ||
| حکمت متعالیه با ارائه نظریه انکشاف نفس، بیان میدارد که نفس پس از حدوث یافتن و تعیّنِ خَلقیاش، به بیان و اظهارِ هستیِ خویش میپردازد. این نظریه، ظهورِ جزء جزءِ نفس را کشف بعد از کشف، میخواند؛ بهطوریکه، صورِ پیشینیِ نفس متناسب با موقعیت تجربی، از علم به عمل و از اجمال به تفصیل میرسد. آنچه این مقاله با روش تحلیلی-توصیفی بر آن میکوشد، همراه کردنِ تأملاتِ نظریه انکشاف نفس با پدیدارشناسیِ نفس در مقام فاعلیت است. چنین مهمی، از دو جهت کارگشا است؛ یکی اینکه، آشکار شدنِ هستندههایِ نفس که در بروز فعل، رخ میدهد؛ زیرا فعل، نتیجه فاعلیتِ نفس و بالتبع، مکشوفیتِ هستیای از نفس، متناسب با شرایط محیطی است؛ و از جهت دیگر، بر حلقهای از زنجیره عمل، از قصد تا مقصد، تمرکز میکند و این تمرکز را برای شناساییِ مؤلفههایِ ورودی به میدانِ «هستی-عمل»، بهکار میگیرد. بدین نحو که فاعل در انجام فعل، وجهی از هستیِ خود را ظاهر میکند و بهطور همزمان این خوداظهاری با هستیای دیگر از نفس، وارد کنش میشود که این برهمکنش، رویدادِ فعل بعدی را موجب میشود. در زیرنهادِ این کنشها، «توجهِ» فاعل شناسا است که چگونگیِ برهمکنشها را انتخاب میکند که نتیجۀ این تعیین به صورت عملِ ارادی ظاهر میشود و حلقهای از زنجیره عملِ هدفدار را تشکیل میدهد. نتایج کارگشاییِ این تفکر میدانی، یکی، تنظیمِ کمیت و کیفیتِ برهمکنشِ مؤلفهها در میدان عمل، بهصورت آگاهانهتر و دقیقتر، توسط فاعل شناساست؛ و دیگری، حصول معرفتِ زمینهای در مورد بسترِ رویدادگیِ فعل که منجر به خیر یا شرّ اخلاقی میشود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| انکشاف نفس؛ علم پیشینی؛ هستی-عمل؛ اندیشه؛ پدیدارشناسی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 671 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 145 |
||