| تعداد نشریات | 63 |
| تعداد شمارهها | 2,257 |
| تعداد مقالات | 18,555 |
| تعداد مشاهده مقاله | 57,399,605 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 29,417,003 |
مدلسازی هستیشناسی دامنه در آرشیو دیجیتال مرکز اسناد انقلاب اسلامی: رویکرد ترکیبی تحلیل متن و بازاستفاده از هستیشناسیها | ||
| فصلنامه بازیابی دانش و نظامهای معنایی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 26 آذر 1404 اصل مقاله (1.96 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22054/jks.2025.88985.1746 | ||
| نویسندگان | ||
| نادر نقشینه1؛ علیرضا انتهائی سرای* 2؛ بهروز مینایی بیدگلی3؛ علی شعبانی1 | ||
| 1گروه علم اطلاعات و دانششناسی، دانشکده مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران | ||
| 2معاون معاونت اسناد مرکز اسناد انقلاب اسلامی. | ||
| 3گروه هوش مصنوعی و رباتیک، دانشکده مهندسی کامپیوتر، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| چکیده سازماندهی اطلاعات در آرشیوهای دیجیتال، بهویژه آرشیوهای تاریخی مانند مرکز اسناد انقلاب اسلامی ایران، با چالشهایی مانند ناکارآمدی نظامهای سنتی بازیابی اطلاعات مواجه است. این مرکز، با بیش از ۴.۵ میلیون برگ سند، ۳۱ هزار ساعت تاریخ شفاهی، و میلیونها عنوان خبری و مقاله، نیاز به رویکردهای نوین مانند هستیشناسی دامنه و گراف دانش دارد تا دسترسی معنایی به موجودیتهای کلیدی را بهبود بخشد. هدف این پژوهش، مدلسازی هستیشناسی دامنه برای آرشیو دیجیتال این مرکز با رویکرد ترکیبی تحلیل متن و بازاستفاده از هستیشناسیهای موجود است. روش پژوهش آمیخته است: از تحلیل متن به شکل نیمهخودکار و خودکار برای استخراج موجودیتها، طراحی مدل بر اساس اصول هستیشناسی و اعتبارسنجی یافتهها با تکنیک گروه اسمی استفاده شده است. یافتهها شامل ۵۳۵ رده است که پس از اعتبارسنجی با معیارهای 1) منطق سلسلهمراتبی، 2) صحت تاریخی/فرهنگی، 3) همترازی و معادلسازی و 4) کاملبودن و سادگی، ۴۵۷ رده تأیید، ۷۰ رده اضافه شده، ۵۳ رده در سلسله مراتب جابجا و ۱۹ رده حذف شدند. این هستیشناسی مبنایی را برای گراف دانش فراهم میکند، بازیابی معنایی را ارتقا میدهد، و پایهای منطقی برای سیستمهای هوش مصنوعی در مدیریت اسناد تاریخی ایران است. این پژوهش خلاء طراحی هستیشناسی کاربردی در تاریخ معاصر ایران را پر کرده و قابل توسعه برای دامنههای مشابه است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| هستیشناسی دامنه؛ گراف دانش؛ بازیابی اطلاعات معنایی؛ جستجوی معنایی؛ شبکه معنایی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 74 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 75 |
||