| تعداد نشریات | 63 |
| تعداد شمارهها | 2,257 |
| تعداد مقالات | 18,555 |
| تعداد مشاهده مقاله | 57,403,442 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 29,418,019 |
تاریخمندی وحی؛ رویکردها، و افقهای پیشرو | ||
| حکمت و فلسفه | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 19 بهمن 1404 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22054/wph.2026.87093.2316 | ||
| نویسنده | ||
| قدرت الله قربانی* | ||
| دانشیار گروه فلسفه دانشگاه خوارزمی | ||
| چکیده | ||
| درباب تاریخمندی وحی عمدتا دو دیدگاه غالب وجود دارد. دیدگاه اول بر خصلت فراتاریخی همة آیات وحی تاکید دارد و هیچگونه محدودیت یا مرز زمانی و مکانی را برای آنها نمیپذیرد. دیدگاه دوم بر تاریخ-مندی آیات وحی و حتی بر خود دین هم تاکید دارد. پیشفرض دیدگاه اول، منشا الهی آیات قرآن، جاودانگی و جامعیت دین اسلام و علم مطلق الهی بر مصالح مخلوقات است که لازمة آن خصلت فراتاریخی بودن آیات وحی است. دیدگاه دوم در اشکال مختلف خود بر تاریخمندی پدیدة دین، یا متون دینی یا خوانش دینداران، و در شکل حداقلی آن بر برخی آیات فقهی و علمی اشاره دارد. پیشفرض دیدگاه دوم ضرورت تکون پیام وحی در ظرف شرایط زمانی، مکانی و فرهنگی مردم عصر نزول است. برخی مشکلات هر دو دیدگاه منجر به تلاش برای ارائة رویکردی تلفیقی-موضوعی با استفاده از مزایای آن دوست. در این رویکرد ابتدا تاکید میشود که بایستی پیام وحی در درجة اول مطابق ظرفیت فهم مخاطبان اولیه نازل گردد، اگرچه مانعی برای وجود سطوح عمیقتر آن نیست. دوم اینکه بایستی آیات وحی مبتنی بر محتوای آنها به انواعی چون آیات اعتقادی، اخلاقی، قصص و روایی، احکام و مناسک، علمی، اجتماعی-سیاسی-اقتصادی، زنان، سنتهای الهی و نظایر آن تفکیک گردد تا محتوای زبان وحی در هریک بطور جداگانه بررسی گردد. سوم اینکه بایستی قصد بالذات الهی از ارسال پیام وحی را از قصد بالعرض او تفکیک کرد. این تفکیک کمک میکند آیات قرآن را به آیات بالذات و بالعرض تقسیم نمود، درحالیکه تنها نوع اول مقصود باالذات الهی است | ||
| کلیدواژهها | ||
| آیات وحی؛ تاریخمندی؛ فراتاریخی بودن؛ تنوع آیات وحی؛ قصدبالذات | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 11 |
||