تحلیل و بررسی سبک نثر فنی مناظرة گوهرها با تکیه بر مؤلفههای شعریّت کلام | ||
| متن پژوهی ادبی | ||
| مقاله 5، دوره 30، شماره 108، تابستان 1405، صفحه 40-71 اصل مقاله (1.08 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22054/ltr.2024.72205.3692 | ||
| نویسنده | ||
| احترام رضایی* | ||
| گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران؛ | ||
| چکیده | ||
| در گذشته شعر را کلام موزون، مقفّی و مخیّل تعریف میکردهاند؛ اما امروزه میتوان ویژگیهای دقیقتری برای آن در نظر گرفت. شفیعیکدکنی با توجه به پنج مؤلفة عاطفه، موسیقی، زبان، تخیّل و فرم، شعر را «گره خوردگی عاطفه و تخیّل میداند که در زبانی آهنگین شکل گرفته باشد.» در پژوهش حاضر از این تعریف بهعنوان میزانی برای سنجش شعریت آثار استفاده شده و سعی کردهایم از طریق تحلیل مؤلفههای عاطفه، زبان، موسیقی، تخیّل و فرم در مناظرة گوهرها که اثریست به نثر فنی و گاه مصنوع و دشوار، میزان موفقیت نویسنده را در نزدیک ساختن نثر علمی به ساحت شعر و افزایش ادبیّت آن بررسی کنیم. این پژوهش، از موضوع گوهرشناسی برای خلق اثری ادبی استفاده کردهاست. گوهرشناسی بخشی از علوم گذشتة ماست که به بیان خصوصیات، محاسن و معایب، روش نگهداری و قیمت احجار کریمه میپرداخت. شیوة عام و معمول در نگارش گوهرنامهها مانند دیگر کتب علمی، بهرهگیری از زبان علمی بود؛ اما برخورد هنجارشکنانه، تخیّلی و ادیبانة نویسندة گمنام مناظرة گوهرها با اسامی انواع گوهرها و خصوصیات آنها و بهرهگیری از این موضوع تازه در عرصة ادبیات، نیز استفاده از فرم مناظره و لحن روایی، ارتباط معنایی عمیق، انباشتگی توصیفات و آرایههای کم نظیر و گاه دشوار ادبی که به شعریّت و ادبیّت گرایش دارد مخاطب را وامیدارد تا این گوهرنامه را بیشتر اثری ادبی بداند تا علمی. | ||
| کلیدواژهها | ||
| مؤلفههای شعریت؛ مناظرۀ گوهران؛ عصر صفوی؛ نثر فنی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 548 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 447 |
||