| تعداد نشریات | 63 |
| تعداد شمارهها | 2,262 |
| تعداد مقالات | 18,632 |
| تعداد مشاهده مقاله | 57,740,239 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 29,557,514 |
گونهشناسی چهره نمادین زن در ادبیات و متون عرفانی | ||
| عرفان پژوهی در ادبیات | ||
| دوره 3، شماره 6، اسفند 1403، صفحه 287-316 اصل مقاله (765 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22054/msil.2025.81404.1135 | ||
| نویسندگان | ||
| فاطمه مقصودی* 1؛ عبدالله نصرتی2؛ محمدرضا روزبه3 | ||
| 1دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه آزاد اسلامی همدان، همدان، ایران | ||
| 2دانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه آزاد اسلامی، واحد همدان، همدان، ایران | ||
| 3استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه لرستان، لرستان، ایران. | ||
| چکیده | ||
| ادبیات عرفانی و رمزپردازی همواره در هم تنیدهاند، بهطوریکه مرز بین آنها گاه غیرقابل تشخیص است. عرفان بهعنوان مکتبی شناختی و عملی، همواره با رمز و رمزپردازی همراه بوده است. «زن» بهعنوان پدیداری مهم در گفتمان ادبی، منبع الهام متون ادبی از جمله ادبیات اسطورهای، شفاهی، عاشقانه و عرفانی شدهاست. این مقاله به بررسی جایگاه نمادین و رمزی عنصر رازآلود «زن» در ادبیات عرفانی میپردازد و بر آثار نظامی گنجوی، کشفالمحجوب علی بن عثمان هجویری، مثنوی معنوی مولوی، سنایی غزنوی و عطار نیشابوری تمرکز دارد. در این راستا از شیوههای تحلیل سنتی و نقد محتوایی به همراه نقد تحلیلی برای بررسی لایههای زیرینِ پدیدار استفاده شدهاست. یافتهها نشان میدهد که چهرۀ نمادین زن در متون عرفانی شامل نمودهایی چون نفس اماره، جلوه جمال حق، مادر حمایتگر، عارف کامل و میوة ممنوعه است. این تحقیق نشان میدهد که حتی با بررسی محدود آثار عرفانی، جلوههای متنوعی از مفهوم «زن» در ادبیات بهدست میآید، از مفاهیم نازل مانند یار و شریک شیطان تا مفاهیم والا مانند جلوه جمال حق. این تنوع در نمادپردازی، عمق و پیچیدگی ادبیات عرفانی را بهخوبی نمایان میسازد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| ادبیات عرفانی؛ زن؛ نماد؛ رمز | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 817 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 259 |
||