ملمّعسرایی در شعر معاصر فارسی (با تأکید بر غزل دهة هشتاد و نود خورشیدی) | ||
| متن پژوهی ادبی | ||
| مقاله 17، دوره 30، شماره 108، تابستان 1405، صفحه 253-284 اصل مقاله (1.14 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22054/ltr.2025.81777.3906 | ||
| نویسنده | ||
| محمدرضا عزیزی* | ||
| گروه زبان و ادبیات عربی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران | ||
| چکیده | ||
| ملمّع، همزاد شعر فارسی است؛ شاعرانی از نخستین ادوار شعر فارسی تا روزگار معاصر، گوشۀ چشمی به سرودن اشعار دوزبانه نیز داشتهاند. در این پژوهش ملمّعهای فارسی-عربی در چند دهۀ اخیر بهویژه دهۀ هشتاد و نود شمسی به شیوۀ استقرا ناقص گردآوری شد و ابعاد آن از حیث زبانی و نسبتی که با سنت شعری ایرانیان بررار میکند، به روش توصیفی-تحلیلی بررسی شد. از اشعار آیینی به سبب پیوند مستقیم و طبیعی که با متون دینی دارند، در این جستار صرفنظر شد. به نظر میرسد ملمّعگویی مدتی در دوران معاصر به دلایل گوناگون دچار فترت شده است؛ اما بعضی شاعران جوان به ویژه در دو دهۀ یادشده به عنوان یک تکنیک ادبی به آن روی آوردند. آنان بیشتر در غرض و قالب غزل، طبعآزمایی کردند و با به کار گرفتن جملههای عربی که عمومً به گوش مخاطب ایرانی آشناست، ملمّع سودند و با نقل مستقیم، تغییر و ترکیب عبارتها، به کارگیری آرایشهای نحو عربی در زبان فارسی و غیره به دنبال خلق فضای عاطفی متفاوت و روایتی خاص بودند. مصراعها یا بیتهای عربی ملمّعات معاصر به متون دینی و سنت عرفانی ما نظر دارند و بر خلاف ملمّعهای ادبیات کلاسیک فارسی با ادب عربی ارتباطی مؤثر برقرار نمیکنند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| ملمّع؛ شعر معاصر؛ زبان فارسی؛ زبان عربی؛ دهۀ هشتاد و نود خورشیدی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 562 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 150 |
||