چالش‌های طبیعت گرایی در روش‌شناسی علوم اجتماعی | ||
| حکمت و فلسفه | ||
| مقاله 8، دوره 21، شماره 82، تابستان 1404، صفحه 237-266 اصل مقاله (981.32 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22054/wph.2025.84529.2292 | ||
| نویسنده | ||
| پیام فضلی* | ||
| دکتری فلسفه ی اقتصاد اسلامی | ||
| چکیده | ||
| این مقاله به بررسی و بحث پیرامون بکارگیری روش‌شناسی طبیعت گرایی در علوم اجتماعی و چالش‌های پیش روی این روش‌شناسی پرداخته است. روش‌شناسی علوم اجتماعی با یک سوال اساسی روبرو است؛ آیا بکارگیری روش‌شناسی علوم طبیعی در علوم اجتماعی از کارایی لازم برخوردار است یا خیر. در پاسخ به این سوال بنیادین و مهم، برخی روش‌شناسی مشابه علوم طبیعی را در علوم اجتماعی مطرح کرده و برخی به تفاوت‌های بین علوم طبیعی و علوم اجتماعی اشاره داشته و از یک روش‌شناسی مختص علوم اجتماعی جانبداری می‌کنند. رویکرد نخست جریان طبیعت گرایی و رویکرد دوم با عنوان ضد طبیعت گرایی توصیف می‌شود. به نظر می‌رسد که متناسب با هدفی که برای علم در نظر بگیریم و یا اینکه تقدم منطقی را به نظریه و یا مشاهده بدهیم، می‌تواند در روش‌شناسی اتخاذ شده تأثیر اساسی داشته باشد. در نتیجه این مقاله از یک رویکرد طبیعت گرایی انتقادی دفاع می‌کند. در این روش‌شناسی از جریان‌های تقلیل گرا و پوزیتیویستی صرف در علوم اجتماعی فاصله گرفته و از یک طبیعت گرایی تعدیل شده به عنوان یکی از رویکردهای روش‌شناسی کارآمد در علوم اجتماعی طرفداری می کند اما برخلاف غالب طبیعت گراها این روش‌شناسی را به عنوان رویکرد انحصاری در پژوش‌های اجتماعی تلقی نکرده و آن را در کنار روش‌های مختص علوم اجتماعی مفید می‌داند. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| طبیعت گرایی؛ ضد طبیعت گرایی؛ رویکرد پوزیتیویستی؛ تقلیل گرایی؛ طبیعت گرایی انتقادی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 735 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 609 |
||