تعارض فضایی مسیرهای ریلی در بافت های شهری و رهیافت همزیستی شهر و ریل (موردکاوی: حوزه تأثیر مسیرریلی در منطقه ۱۶ تهران) | ||
| فصلنامه برنامه ریزی توسعه شهری و منطقه ای | ||
| مقاله 3، دوره 11، شماره 38، پاییز 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22054/urdp.2026.90646.1761 | ||
| نویسندگان | ||
| رضا خیرالدین* 1؛ مرتضی باقری2؛ جواد کمالی3 | ||
| 1دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران | ||
| 2دانشیار گروه مهندسی حملونقل ریلی دانشکده مهندسی راه‌آهن | ||
| 3دانش‌آموخته کارشناسی ارشد شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| راه‌آهن به عنوان یکی از زیرساخت‌های اصلی شهرها باعث تحولات گسترده‌ای در حوزه حملونقل شده است. در کنار همه مزایای آن (اقتصادی، زیست محیطی، ایمنی)، حملونقل ریلی در برخی شهرها، دو پاره شدن و گسست فضایی بافتهای شهری را موجب شده است. به دنبال آن، عبور مسیرهای ریلی از میان بافتهای شهری؛ کاهش قیمت زمین، بوجود آمدن فضاهای ناامن، کاهش دسترسی فضایی و مسائل زیست‌محیطی را به دنبال دارد. منطقه 16 شهر تهران به عنوان میزبان مسیرریلی تهران- مشهد، مصداقی از چالش مذکور است. لذا سؤال اصلی مقاله بررسی تعارضات فضایی همجواری مسیر ریلی با بافت شهری بوده و درصدد تبیین رهیافت همزیستی آنهاست. پاسخ به سؤال پژوهش مبتنی بر رویکرد کیفی و روش مطالعه موردی است. اطلاعات و داده‌های مورد نیاز با استفاده از مطالعات کتابخانه‌ای، پیمایش میدانی و مصاحبه با کنشگران جمع‌آوری شده است. بازخوانی قوانین و مقررات، تجربه‌های جهانی و تشخیص چالش‌ها در محدوده مطالعه، چارچوب پژوهش را به‌سوی رهیافت همزیستی و تعامل شهر و ریل رهنمون می‌سازد. نتایج نشان می‌دهد در مواجهه با مسائل ناشی از همجواری شهر و ریل، دیدگاه‌های رادیکال و واقع‌گرایانه وجود دارند که همزیستی و همجواری و کنش مثبت و متقابل شهر و ریل تا برخورد منفعل برای اخراج یا دفن مسیر از بافتهای شهری را شامل می‌شود. رهیافت واقع‌بینانه همزیستی شهر و ریل با تعدیل تعارضات کارکرد مسیر ریلی در بافتهای شهری، همپیوندی شهر و ریل را محقق می‌سازد. در انتها برخی الزامات همزیستی شهر و ریل برای ساماندهی و کاهش معضلات همجواری مسیر ریلی در محدوده مطالعه تشریح می‌شوند. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| راه‌آهن؛ مسیر ریلی؛ شهرسازی ریل‌پایه؛ همزیستی شهر و ریل؛ منطقه ۱۶ شهرداری تهران | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 153 |
||