| تعداد نشریات | 62 |
| تعداد شمارهها | 2,238 |
| تعداد مقالات | 18,398 |
| تعداد مشاهده مقاله | 56,323,730 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 29,142,392 |
مطالعه علم سنجی جایگاه کشورهای خاورمیانه در جغرافیای سیاسی اطلاعات | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| فصلنامه بازیابی دانش و نظامهای معنایی | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| مقاله 1، دوره 4، شماره 13، بهمن 1396، صفحه 1-28 اصل مقاله (622.28 K) | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22054/jks.2018.32107.1178 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| نویسندگان | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| علی شقاقی* 1؛ سعید اسدی2؛ علی شرفی3 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 1کارشناسی ارشد علم اطلاعات و دانششناسی، دانشگاه تهران، کتابدار، نهاد کتابخانههای عمومی، تهران، ایران | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 2استادیار، گروه علم اطلاعات و دانششناسی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 3دانشجوی دکتری علم اطلاعات و دانششناسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| چکیده | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| هدف این پژوهش مطالعه جایگاه کشورهای خاورمیانه و تعیین کشورهای قدرتمند اطلاعاتی، وابسته و ضعیف آنها بر اساس چارک تولیدات علمی و همکاریهای علمی در جغرافیای سیاسی اطلاعات بود.این پژوهش ازلحاظ هدف کاربردی و از نوع علمسنجی بود که با روشهای اسنادی و تحلیل محتوا انجام شده است. جامعه پژوهش 16 کشور خاورمیانه بود که بر اساس تولیدات علمی و همکاریهای علمی منطقهای و فرامنطقهای از سال 2008-2017 موردمطالعه قرارگرفتهاند. دادهها از پایگاههای اطلاعاتی اسکوپوس، بانک جهانی و سایت مرکز آمار فلسطین استخراج و برای تجزیهوتحلیل آنها از نرمافزارهای اکسل و اسپیاساس استفاده شده است.بر اساس یافتهها به ترتیب کشورهای ترکیه، عربستان، ایران و مصر در جایگاه اول تا چهارم در جغرافیای سیاسی اطلاعات خاورمیانه قرار دارند و با اختصاص دادن بالای 75 درصد چارک (3Q) شاخصها به خود جزو کشورهای قدرتمند اطلاعاتی محسوب میشوند. کشورهای رژیم صهیونیستی، قطر، امارات، اردن، عمان، کویت، عراق و فلسطین به ترتیب در جایگاه پنجم تا دوازدهم خاورمیانه قرار دارند و با اختصاص دادن 25 تا 50 درصد چارک (2Q) شاخصها به خود جامعه کشورهای وابسته را تشکیل میدهند؛ و چهار کشور لبنان، بحرین، یمن و سوریه در جایگاه سیزدهم تا شانزدهم جغرافیای سیاسی اطلاعات خاورمیانه قرار دارند و با کسب 25 درصد چارک (1Q) شاخصها کشورهای ضعیف خاورمیانه را تشکیل میدهند. همچنین یافتهها نشان داد میان جایگاه کشورهای قدرتمند اطلاعاتی، وابسته و ضعیف (بین چارک اول، دوم و سوم) خاورمیانه در جغرافیای سیاسی اطلاعات فاصله و شکاف عمیقی وجود دارد.ارزش این پژوهش در تعیین کشورهای قدرتمند اطلاعاتی، وابسته و ضعیف خاورمیانه در جغرافیای سیاسی اطلاعات به لحاظ نوآوری و نکته آغازی و موجب جلبتوجه سیاستمداران، پژوهشگران و متخصصان حوزههای علم اطلاعات و دانششناسی، علمسنجی، علوم سیاسی، علوم ارتباطات، مدیریت و جامعهشناسی برای انجام پژوهشهای بهتر در زمینه جغرافیای سیاسی اطلاعات و مشخص نمودن مؤلفههای آن بود. | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| کلیدواژهها | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| تولیدات علمی؛ جغرافیای سیاسی اطلاعات؛ علم سنجی؛ کشورهای خاورمیانه؛ همکاری علمی | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| مراجع | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
آدمیان، رضا (1390). بررسی اثر میزان توسعهیافتگی کشورها بر رویتپذیری مقالات هم تألیفی علمی. پایاننامه کارشناسی ارشد علم اطلاعات و دانششناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه فردوسی مشهد. اسدی، سعید (1393). سنجش و مصورسازی پراکندگی جغرافیایی ثروت علمی: مفاهیم و کاربردها. تهران: پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران. اسمیت، آنتونی (1364). ژئوپلیتیک اطلاعات؛ شیوههای سلطهجویی فرهنگی استعمار در جهان از طریق رسانههای همگانی. ترجمه فریدون شیروانی. تهران: صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران، انتشارات سروش. بیگدلی، زاهد؛ و فیروزه زارعفراشنبدی (1386). ژئوپلیتیک اطلاعات: مقایسه تطبیقی اخبار و اطلاعات سیاسی روزنامههای (آفتاب یزد) و (کیهان) در تیرماه 1385. مطالعات فرهنگی و ارتباطات، 3(9)، 45-72. حافظنیا، محمدرضا و همکاران (1387). بسیج و ژئوپلیتیک اطلاعات: مقالات برگزیده همایش بسیج و قدرت نرم، ج 3. تهران: پژوهشکده مطالعات و تحقیقات بسیج، دانشگاه امام صادق. حیدریفر، محمدرئوف؛ و سهیلی، فرامرز (1391). جغرافیای سیاسی، جهانیشدن و جریان اطلاعات. پژوهشنامه کتابداری و اطلاعرسانی، 2(2)، 223-244. داورپناه، محمدرضا؛ و آرمیده، معصومه (1391). اطلاعات و جامعه: (ویرایش دوم با اصلاحات و اضافات). تهران: انتشارات چاپار: دبیزش. درودی، فریبرز (1388). تعامل سازههای مهم ژئوپلیتیک و اطلاعات در جهان معاصر. فصلنامه کتاب 78 (تابستان 88)، 20(2)، 153-176. دیدگاه، فرشته؛ و دیدگاه، آرزو (1390). بررسی انتشارات علمی کشورهای خاورمیانه در نمایه استنادی علوم اجتماعی طی 30 سال اخیر. فصلنامه علمی پژوهشی پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران، 26 (3)، 717-736. رحیمی، ماریه؛ و فتاحی، رحمتالله (۱۳۸۶). همکاری علمی و تولید اطلاعات: نگاهی به مفاهیم و الگوهای رایج در تولید علمی مشترک. فصلنامه کتاب، ۷۱ (2)، ۲۳۸-۲۴۵. ستوده، هاجر (1383). بررسی اثر ماتیو در عملکرد علمی کشورها با تأکید بر خاورمیانه. اطلاعشناسی، 2 (2)، 33-54. شامحمدی، محمد (1385). ژئوپلیتیک اطلاعات. فصلنامه علمی تخصصی عملیات روانی، (14)، 24-36. علیبابایی، غلامرضا (1382). فرهنگ سیاسی آرش. تهران: نشر آشیان، چاپ اول. فاضلی، نعمتالله؛ و شمس، ناصر (1383). بررسی نظام مدیریت ارتباطات و مبادلات بینالمللی علمی و دانشگاهی ایران و غرب. پژوهش و برنامهریزی در آموزش عالی، 10 (3)، 121-163. مهراد، جعفر؛ و گزنی، علی (1386). قدرت علمی اوپک. رهیافت، (40)، 56-64. نوروزی چاکلی، عبدالرضا؛ و صمدی، لاله (1393). نمایهنامههای تخصصی الکترونیکی. تهران: انتشارات سمت، مرکز تحقیق و توسعه علوم انسانی. نوروزیچاکلی، عبدالرضا؛ حسنزاده، محمد؛ نورمحمدی، حمزهعلی؛ و اعتمادیفرد، علی (1388). پانزده سال تولید علم ایران در پایگاههای مؤسسه اطلاعات علمی (ISI) 1993-2007. فصلنامه کتاب، (77)، 175-200. Allik, j. (2003). The quality of science in Estonia, Latvia and Lithuania after the first decade of independence. Trames, 7(1), 40-52. Archambault, E. (2010). 30 years in science, secular movements ıin knowledge creation. Canada; USA: Science-Metrix Inc. Katz, J. S. (1994). Geographic proximity and scientific collaboration. Kim, Mee-J. (2006). Science and international collaboration, 1995- 2000. Scientometrics, 63(2), 321-339. Leydesdorff, L. et al. (2013). International Collaboration in Science: the Global Map and the Network, El Professional de la Information, In Press. Zitt, M. et al. (2003). Potential science-technology spillovers in regions: An insight on geographic co-location of knowledge activities in the EU. Scientometrics, 57 (2), 295-320.
پیوستها پیوست 1. همکاریهای علمی منطقهای کشورهای خاورمیانه از سال 2008- 2017
پیوست 2. همکاریهای علمی فرامنطقهای کشورهای خاورمیانه از سال 2008-2017
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,337 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 2,198 |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||