تحلیل انتقادی از انحراف سلفیه در معناشناسی صفات الهی از منظر قرآن | ||
| پژوهشنامه معارف قرآنی | ||
| مقاله 1، دوره 8، شماره 31، زمستان 1396، صفحه 7-36 اصل مقاله (661.83 K) | ||
| نوع مقاله: علمی - ترویجی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22054/rjqk.2018.9479 | ||
| نویسندگان | ||
| صمد عبدالهی عابد* 1؛ محمدفردین جلالی2؛ علیرضا عبدالرحیمی3 | ||
| 1دانشیار علوم قرآن و حدیث دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران | ||
| 2دانشجوی دکتری و مربی الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اردبیل، ایران | ||
| 3استادیار علوم قرآن و حدیث دانشگاه آزاد اسلامی اردبیل، اردبیل، ایران | ||
| چکیده | ||
| «سلفیه» اصطلاحی نوظهور در تاریخ اندیشة اسلامی است که گروهی از اهل حدیث و پیروان احمدبن حنبل، ابن‌تیمیه و محمدبن عبدالوهاب برای خویش برگزیده‌اند. آنان در روش شناخت، نقل‌گرا و در فهم نقل، ظاهرگرا هستند. عقل را شایستة فهم مسائل الهی ندانسته‌اند و رسالت آن را تنها فهم درست سخنان سلف می‌دانند. بر مبنای هستی‌شناسی سلفیه، خدا موجودی آسمانی و نشسته بر عرش در آسمان هفتم است. صفات خبری زاید بر ذات همچون «یَد»، «نَفْس» و «وجه» دارد و در قیامت به چشم سَر دیده خواهد شد. آنان در تبیین و تفسیر این گونه صفات الهی از حیث معناشناسی بر اساس اصل ظاهرگرایی در قرآن و سنت، و به تبعیت از برخی اهل اثر و اصحاب حدیث به معنای ظاهری و عامیانه این صفات بسنده کرده، آنان را تأویل نمی‌کنند. این گروه با تفسیر افراطی و متعصبانه‌ای که از توحید دارند، فقط خود را توحیدی می‌خوانند و سایر مسلمانان را مشرک و کافر قلمداد می‌کنند. امام علی(ع) تشبیه را رد کرده‌است و برای ردّ آن، ادله‌ای آورده‌است. امیر مؤمنان علی(ع) تنزیه مطلق را قبول ندارد و قائل به این است که خدا را در حدّی که خود خدا و پیامبران او معر فی کرده‌اند و بر اساس آیات و افعال او، می‌توان شناخت. در این مختصر مبانی سلفیه به خامه نقد کشیده شده‌است. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| صفات خبری؛ تشبیه؛ ظاهرنگری؛ تأویل؛ سلفیه | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,245 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,049 |
||