پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 61 |
| تعداد شمارهها | 2,227 |
| تعداد مقالات | 18,270 |
| تعداد مشاهده مقاله | 56,112,830 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 29,069,967 |
ارزیابی انتقادی ترجمه استعارههای مفهومی نور و تاریکی در قرآن توسط مدلهای هوش مصنوعی در پرتوی نظریة لیکاف، جانسون و نیومارک | ||
| پژوهش های ترجمه در زبان و ادبیات عربی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 14 دی 1404 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22054/rctall.2025.87219.1801 | ||
| نویسندگان | ||
| وجیهه فرشی1؛ ساجد زارع* 2 | ||
| 1دانش آموخته رشته زبانشناسی از دانشگاه تهران | ||
| 2استادیار گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه یزد | ||
| چکیده | ||
| این پژوهش به ارزیابی انتقادی ترجمة استعارههای مفهومی نور و تاریکی در قرآن کریم توسط مدلهای هوش مصنوعی (گراک، جمینای، و چتجیپیتی) با تکیه بر نظریة استعارة مفهومی لیکاف و جانسون (1980) و راهبردهای ترجمة نیومارک (1988) میپردازد. از این رو استعارههای نور و تاریکی، که نمایانگر مفاهیمی چون هدایت، ایمان، گمراهی، و کفر هستند، در آیات منتخب قرآن تحلیل شدند. یافتهها نشان میهد که مدلهای هوش مصنوعی عمدتاً از راهبرد بازتولید تحتاللفظی استعاره استفاده میکنند، اما در انتقال معانی عمیق و فرهنگی این استعارهها، بهویژه برای مخاطبان ناآشنا با زمینههای مفهومی، الهی، معنوی و فرهنگی قرآن کریم، محدودیت دارند. فقدان توضیحات تکمیلی و ناتوانی در تبیین مفاهیم معنایی عمیق استعارهها مانند «نور» بهعنوان هدایت الهی و «ظلمات» بهعنوان جهل و کفر، از چالشهای اصلی این مدلهاست. پیشنهاد میشود با ادغام نظریههای شناختی و آموزش مدلها با منابع تفسیری، و بهرهگیری از راهبردهای تکمیلی نیومارک (مانند افزودن پاورقی)، کیفیت ترجمههای ماشینی بهبود یابد. بنابراین میتوان از ظرفیت هوش مصنوعی در ترجمة متون مقدس بهره گرفت، مشروط بر اینکه در مدلها درک مفهومی و فرهنگی عمیقتری ایجاد شود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| استعارة مفهومی؛ قرآن کریم؛ نظریة لیکاف و جانسون؛ راهبردهای نیومارک؛ هوش مصنوعی | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 7 |
||
Scholarly Journals Management System © 1991.05.01 by Allameh Tabatabaei University is
licensed under Attribution-NonCommercial 4.0 International.