تحلیل معناشناختی همنشینی "وهن"، "ضعف" و "استکانت" در آیۀ 147 سورۀ آلعمران بر مبنای طرح مولفههای معنایی | ||
| پژوهشنامه معارف قرآنی | ||
| مقاله 5، دوره 10، شماره 36، بهار 1398، صفحه 131-158 اصل مقاله (478.58 K) | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22054/rjqk.2019.42235.1905 | ||
| نویسندگان | ||
| کبری راستگو* 1؛ مرضیه مهدیزاده2 | ||
| 1استادیار علوم و معارف قرآن کریم، دانشکدۀ علوم قرآنی، مشهد، ایران | ||
| 2کارشناسی ارشد علوم قرآنی و حدیث، مشهد، ایران | ||
| چکیده | ||
| کاربست طرح "مولفههای معنایی" به عنوان یکی از طرحهای نوین در مطالعات معناشناختی علوم قرآنی، نقش بسزایی در دستیابی به معانی دقیق واژگان این کتاب الهی و شناخت انسجام و ارتباط سیستماتیک مفاهیم آن دارد. با توجه به مسالۀ محدودیتهای گزینشی واژگان نسبت به یکدیگر، در زبان قرآن کریم که محدود به متنی مشخص و ثابت است، همانند هر متن دیگری، امکانات ترکیب و همنشینی محدود و مقید است. لذا کاربست نظریۀ مولفههای معنایی به عنوان ابزاری جهت تشخیص چرایی همنشینی واژگان و نیز محدودیتهای گزینشی آنها امری اجتنابناپذیر مینماید. بدین تصور نوشتار حاضر بر آن است که با تکیه بر روش توصیفی-تحلیلی و کاربست رویکرد مولفههای معنایی در مقام پاسخگویی به این پرسش اساسی برآید که علت همنشینی سه مفهوم "وهن"، "ضعف" و "استکانت" و نوع چینش آنها چیست؟ گزارههای قرآنی نشان داد که مفهوم ضعف با توجه به مؤلفههای معناساز خود، واژۀ شامل و دو مفهوم دیگر زیرشمولهای آن بهشمار میآید. همچنانکه مفهوم "ضعف" و "وهن" به دلیل اشتراک در خردهمعناهایشان دارای رابطۀ اشتدادی (هممعنایی) هستند که در مؤلفۀ [عارضی] و [گذر زمان] از یکدیگر متمایز میشوند. افزون بر این در میان این سه واژه، مفهوم "استکانت" شدیدترین حالت لاقوگی و ناتوانی را بیان میدارد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| وهن؛ ضعف؛ استکانت؛ قرآن؛ مولفههای معنایی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,012 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,241 |
||