بازخوانی وضعیت حقوقی اَیادی غیرِعدوان بر مال غیر | ||
| پژوهش حقوق خصوصی | ||
| دوره 11، شماره 42، بهار 1402، صفحه 221-246 اصل مقاله (1.15 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22054/jplr.2023.65467.2639 | ||
| نویسندگان | ||
| جعفر شهند* 1؛ ابراهیم تقیزاده2؛ سیدابوالقاسم نقیبی3 | ||
| 1دانشجوی دکتری حقوق خصوصی دانشگاه پیام نور، تهران، ایران | ||
| 2استاد گروه حقوق خصوصی دانشگاه پیام نور، تهران، ایران | ||
| 3استاد گروه فقه و حقوق دانشگاه شهید مطهری، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| بر پایۀ نظر مشهور فقها و غالب حقوقدانان، اصل اولی در تصرفات و استیلائات بر مال غیر بر مبنای ضمانی بودن ید استوار گردیده و تمام انواع و اقسام استیلا بر مال غیرْ محکوم به ضمان ید و سبب ترتّب احکام ویژه غصب دانسته شده است. با توجه به تبعیت محض قانونگذار از دیدگاه فقها در وضع مواد ۳۰۱ الی ۳۲7 قانون مدنی و پذیرش نظر مشهور فقها، دیدگاه افراطی مزبور انتقاد جدی شارحان قانون مدنی را بههمراه داشته است. اساساً تسرّی مقررات باب غصب درخصوص اَیادی غیرِعدوان که مبنای تصرّف در آنها بر پایۀ جهلِ به واقع و اشتباه و فقدان سوءنیت استوار است با اقتضائات عدالت و انصاف و مقتضای اصل برائت در مخالفت آشکار است؛ لذا در این نوشتار تلاش گردیده با استمداد از نظرات پراکندۀ فقهی و حقوقی و مواد قانونی مربوطه در راستای تعدیل نظر مشهور و تبیین مسئولیت اَیادی غیرِعدوان بر پایۀ احکام و قواعدِ برگرفته از سایر منابع ضمان قهری نظیر «اتلاف، تسبیب، دارا شدن بلاجهت و ...» برآییم. | ||
| کلیدواژهها | ||
| ید ضمانی؛ عدوان؛ مسئولیت؛ غصب؛ اصل برائت | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,076 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 701 |
||