سیاست امنیتی دولت سازندگی؛ گذار از آرمان گرایی به عملگرایی ژئوپلیتیک محور (1376-1368) | ||
| پژوهش های راهبردی سیاست | ||
| دوره 13، شماره 49 - شماره پیاپی 79، تابستان 1403، صفحه 101-138 اصل مقاله (784.05 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22054/qpss.2023.74303.3256 | ||
| نویسندگان | ||
| سیداصغر کیوان حسینی1؛ حبیب اله فدوی* 2 | ||
| 1استاد روابط بینالملل دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران | ||
| 2دانشجوی دکتری علوم سیاسی دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| اگرچه در دهه ابتدایی انقلاب اسلامی، نشانههایی از «گفتمان آرمانگرایی» در سیاست خارجی ایران وجود داشت، اما متعاقب استقرار دولت سازندگی در سال 1368، بهتدریج قرائن بروز تحول در گفتمان مزبور در جهت تمایل بهسوی اولویتبخشی به اهداف داخلی در برابر اهداف فراملی آشکار شد، آنچه که در قالب کلی «عملگرایی» مورد بحث واقع شده است. در این میان سیاست امنیتی جمهوری اسلامی نیز با نوآوریهای جدیدی مواجه شد. دگرگونی که محصول شرایط پساجنگ داخلی و تحولات نوظهور منطقهای و بینالمللی بود و نشانههایی از ظرفیت روشنفکرانه متکی به اجماع (نسبی) میان تصمیمگیرندگان را به همراه داشت. پرسش اصلی مقاله عبارت است از: در چارچوب نظام سیاستگذاری امنیتی دولت سازندگی در بازه زمانی 1368 تا 1376، چگونه میان ملاحظات توسعهای و امنیتی ارتباط برقرار شد؟ فرضیه مورد نظر نیز این است که در چارچوب سیاست امنیتی، «توسعه اقتصادی» بهعنوان محوریترین راهبرد سیاست امنیتی دولت سازندگی (1376-1368) قرار گرفت و متناسب با این الگو و نقش ملی، امنیت ملی و توسعه ملی همسان و یکسان تلقی شد. یافته اصلی مقاله نیز اینکه عملگرایی ناظر بر سیاستگذاری امنیتی دولت سازندگی، فراتر از تجربهای تاریخی، به ظرفیتی روشنفکرانه در بطن نظام مدیریتی کلان کشور اشاره دارد که در شرایط بحرانی میتواند دستگیر تصمیمگیرندگان باشد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| دولت سازندگی؛ سیاست امنیتی؛ توسعه اقتصادی؛ نقش ملی؛ امنیت ملی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 22,905 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 2,839 |
||