تبیین سه فرآیند طنزآفرینی از طریق تشبیه | ||
| متن پژوهی ادبی | ||
| مقاله 18، دوره 30، شماره 108، تابستان 1405، صفحه 286-311 اصل مقاله (1.23 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22054/ltr.2025.81315.3888 | ||
| نویسندگان | ||
| محسن قائمی؛ لیلا هاشمیان* | ||
| گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکدۀ علوم انسانی، دانشگاه بوعلی سینا همدان، همدان، ایران؛ | ||
| چکیده | ||
| در پژوهش حاضر، ابتدا در بخش مقدمه نکاتی دربارة ارتباط نحوة به کارگیری آرایههای بلاغی و محتوای اثر ذکر و سپس مفاهیم تشبیه، طنز، زاویة تشبیه و... تعریف شدهاند. پس از آن مفاهیم کم سابقهای چون «طنز بلاغی» و «تشبیه طنز» با جزئیات بیشتری مورد مداقه قرار گرفته است. در بخش بحث و بررسی، با توسعة نظریة «زاویة تشبیه» و اضافه کردن دقت نظرهایی در این باره، مفهوم «دایرة تشبیه» ساخته و معرفی شده است؛ در پایان با کمک دایرة تشبیه و به روش «نقد بلاغی» که مبتنی بر روش کتابخانهای و تحلیلی است، سه مورد از فرآیندهایی که طی آنها تشبیه میتواند طنزآفرینی کند، تبیین شدهاند. پژوهش حاضر ادعای شفاف کردن همة فرآیندهای طنزآفرینی به وسیلة تشبیه را ندارد؛ اما معتقد است سه موردِ مذکور، راههای اصلی طنزآفرینی از طریق تشبیه هستند. با این کار، چگونگی کارکرد تشبیه در جهت طنزآفرینی تا حد قابل توجهی مشخص شده است و این پژوهش میتواند فتح بابی در جهت تبیین دیگر فرآیندهای طنزآفرینی تشبیه و یا حتی سایر آرایهها باشد. این کوشش، از منظر کارآمدتر کردن پژوهشهای دانشگاهی با هدف خلق اثر ادبی نیز قابل تأمل است و میتواند، پیشینه و روش آفرینش طنز از طریق تشبیه را در اختیار طنزنویسان قرار دهد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| طنز؛ تشبیه؛ نقد بلاغی؛ بلاغتِ طنز؛ بلاغت کاربردی؛ تشبیه طنز | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 424 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 148 |
||