اثربخشی آموزش تابآوری هیجانی- شناختی بر استرس والدگری، تنظیم هیجان و تابآوری والدین کودکان پسر با کمتوان ذهنی خفیف | ||
| روانشناسی افراد استثنایی | ||
| دوره 15، شماره 57، بهار 1404، صفحه 67-104 اصل مقاله (742.44 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22054/jpe.2025.78970.2688 | ||
| نویسندگان | ||
| عطیه خیرخواه1؛ مهناز خسروجاوید* 2؛ عباس ابوالقاسمی3 | ||
| 1کارشناس ارشد روانشناسی و آموزش کودکان استثنایی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران | ||
| 2دانشیار گروه روانشناسی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران | ||
| 3استاد گروه روانشناسی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران | ||
| چکیده | ||
| با تولد یک کودک با کمتوانی ذهنی، کارکردهای روانشناختی والدین به مخاطره میافتد؛ بنابراین استفاده از مداخلههای رویکردمحور، کوتاهمدت و مقرونبهصرفه در بهبود شرایط خاص روانشناختی این والدینضروری است. در همین راستا، پژوهش حاضر باهدف اثربخشی آموزش تابآوری هیجانی- شناختی بر استرس والدگری، تنظیم هیجان و تابآوری والدین کودکان کمتوان ذهنی خفیف انجام شد. جامعه آماری را والدین دارای فرزند پسر با کمتوانی ذهنی خفیف 8 تا 12 ساله مشغول به تحصیل در مدرسه کودکان استثنایی مرجوی (2) شهرستان کرج تشکیل دادند. نمونه پژوهش 30 نفر از والدین بودند که بهصورت در دسترس و بر اساس ملاکهای مطالعه انتخاب و بهصورت تصادفی در گروههای آزمایش و گواه جایدهی شدند. ابزار پژوهش شامل: پرسشنامه استرس والدگری (آبیدین، 1995)، مقیاس دشواریهایی در تنظیم هیجان (گراتز و روئمر، 2004) و مقیاس تابآوری (کانر و دیویدسون،2003)، بود. آموزش تابآوری هیجانی-شناختی اسمیت و آسکف (2016) به مدت 6 جلسه 50 تا 60 دقیقهای و یک بار در هفته بهصورت گروهی در گروه آزمایش ارائه شد. دادهها با روش کواریانس تک و چندمتغیری تحلیل شد. یافتهها نشان داد که برنامه آموزشی بهطور معنیداری برکاهش مؤلفههای استرس والدگری، افزایش تنظیم هیجان و تابآوری والدین کودکان با کمتوان ذهنی تأثیر داشت (P<0/05)؛ بنابراین به نظر میرسد آموزش حاضر در قالب یک برنامه رویکرد محور، کوتاهمدت و تعاملگرا، توانست با تلفیق راهبردهای شناختی- رفتاری و آموزش آرامسازی، ذهنآگاهی و سایر فنون، انعطافپذیری شناختی- هیجانی والدین را در تعامل با کودکان خود ارتقاء بخشد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| تابآوری هیجانی- شناختی؛ استرس والدگری؛ تنظیم هیجان؛ کمتوان ذهنی خفیف | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 805 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 456 |
||