دانش بومی مردم ترکمن درباره قارچ دنبلان صحرایی امان محمد کمکی* حسین بارانی** ابوالفضل شریفیان بهرمان | ||
| دو فصلنامه دانش های بومی ایران | ||
| مقاله 3، دوره 2، شماره 3، 1394، صفحه 73-103 اصل مقاله (604.4 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22054/qjik.2015.5307 | ||
| نویسندگان | ||
| امان محمد کمکی* 1؛ ابوالفضل شریفیان بهرمان2؛ حسین بارانی3 | ||
| 1دانش‌آموخته کارشناسی ارشد بیماری‌شناسی گیاهی دانشگاه زابل | ||
| 2دانش‌آموخته کارشناسی ارشد مرتعداری دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان | ||
| 3دانشیار مرتعداری دانشگاه منابع طبیعی گرگان | ||
| چکیده | ||
| دانش بومی حاصل قرن‌ها تجربه زندگی بشر در این کره خاکی است که از اجداد خود به ارث برده است و یا در دوره زندگی خود به صورت تجربی به دست آورده یا بر آن افزوده و مخصوص هر زیست بوم است. قارچ‌های دنبلان صحرایی گروهی از قارچ‌های خوراکی می‌باشند که به شکل غده‌ای در زیر سطح خاک در نواحی گوناگون ایران و دنیا رویش دارند. این قارچ‌ها از گذشته‌های خیلی دور به عنوان یکی از مطبوع‌ترین قارچ‌های خوراکی توجه انسان‌ها را به خود جلب کرده‌اند. در سال‌های اخیر در کشورهای گوناگون قارچ‌های دنبلان علاقه‌مندان زیادی در زمینه گوناگون دانش نوین و پرورش آن‌ها کسب کرده است. در ایران نیز چند سال اخیر مطالعاتی در زمینه شناسایی گونه‌های گوناگون به عمل آمده است، اما فعالیت خاصی در حوزه پرورش این دسته از قارچ‌ها وجود ندارد. دانش بومی بستری برای دانش نوین است، در واقع دانش بومی سرشار از ایده‌ها و مسائل ریز برای جستجو و کنکاش است، اما به دلیل نبود ابزار کافی، فقط در سطح مشاهده با چشم غیر مسلح پیشرفت می‌کند. در صورتی که در زمینه قارچ خوراکی دنبلان صحرایی دانش بومی به آن حد پیشرفت کرده است که گونه‌های گوناگون قارچ دنبلان و اختصاصیت میزبانی را دقیقاً تفکیک می‌کند. بر اساس دانش بومی، مردم توانایی تعیین دقیق موقعیت و زمان رویش قارچ دنبلان را کسب کرده‌اند. در صورتی که مطالعات نوین با طی وقت و هزینه‌های زیاد به موارد جزیی آن پی برده است. دانش بومی به خوبی ارتباط تکاملی میان قارچ دنبلان صحرایی و میزبان گیاهی را پی برده‌اند، که اکنون پس از یک قرن تحقیق روی گونه‌های گوناگون از قارچ‌ها و همزیستی‌های موجود با استفاده از روش‌های مولکولی به مسائل خاص میزبانی و تکاملی پی برده‌اند | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| : قارچ دنبلان صحرایی؛ دانش بومی؛ ترکمن صحرا؛ Helianthemum spp | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,985 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,799 |
||