| تعداد نشریات | 63 |
| تعداد شمارهها | 2,257 |
| تعداد مقالات | 18,555 |
| تعداد مشاهده مقاله | 57,401,882 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 29,417,564 |
تحولات، سیاستها و برنامههای جمعیتی ایران | ||
| توصیه های سیاستی دانشگاه علامه طباطبائی به دستگاه های اجرایی کشور | ||
| دوره 6، شماره 6، 1404، صفحه 212-220 اصل مقاله (364.36 K) | ||
| نوع مقاله: توصیه سیاستی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22054/jicia.2025.20225 | ||
| نویسنده | ||
| محمود مشفق* | ||
| گروه جمعیت شناسی، دانشگاه علامه طباطبائی | ||
| چکیده | ||
| تحولات جمعیتی ایران در دهههای اخیر با سه روند همزمان مشخص میشود: کاهش باروری به زیر سطح جانشینی، افت نرخ رشد جمعیت و افزایش حجم و نسبت سالمندان. تداوم این روندها، ضمن کاهش ورودی نیروی کار و افزایش خروجی از بازار کار، فشار فزایندهای بر صندوقهای بازنشستگی، نظام سلامت و سیاستهای رفاهی وارد میکند و ضرورت برنامهریزی اقتصادی–اجتماعی برای مدیریت سالمندی و حفظ تعادل ساختار سنی را برجسته میسازد. در این چارچوب، سیاستهای کلی جمعیت ابلاغی و قانون «حمایت از خانواده و جوانی جمعیت» با هدف کاهش موانع فرزندآوری تدوین شدهاند، اما اجرای آنها با چالشهای نهادی و اختلاف قرائت درباره معنای سیاست جمعیتی (محدود به افزایش موالید یا گسترده شامل ارتقای کیفیت جمعیت) روبهروست. شواهد بینالمللی نشان میدهد اثر مشوقهای مالی و اقتصادی بر افزایش باروری غالباً محدود، کوتاهمدت و بیشتر ناظر بر جابهجایی زمان تولد است و در مقابل، خدمات عمومی مراقبت از کودک و سیاستهای سازگار با اشتغال زنان، اثر پایدارتر و مؤثرتری دارد. همچنین تفاوتهای منطقهای در گذار جمعیتی، ضرورت اجرای سیاستها با رویکرد محلی و قومیتی را تقویت میکند. جمعبندی راهبردی بر طراحی بسته سیاستی جامع، پایش مستمر اثربخشی سیاستها، ثبات و استمرار اقدامات، و تقویت حمایتهای رسمی و غیررسمی خانواده برای جلوگیری از تعمیق بحران جمعیتی تأکید دارد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| گذار جمعیتی؛ کاهش باروری؛ سالمندی جمعیت؛ سیاستهای جمعیتی؛ حمایت از خانواده | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 119 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 44 |
||