| تعداد نشریات | 63 |
| تعداد شمارهها | 2,260 |
| تعداد مقالات | 18,621 |
| تعداد مشاهده مقاله | 57,686,428 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 29,534,595 |
نوکیسگی و تعینات فرهنگی آن مطالعهای درباره زمینهها و نتایج طهور طبقه نوکیسه در ایران | ||
| فصلنامه علوم اجتماعی | ||
| مقاله 4، دوره 32، شماره 110، مهر 1404، صفحه 147-181 اصل مقاله (1.1 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22054/qjss.2026.89637.2927 | ||
| نویسندگان | ||
| آرش حیدری* 1؛ بنیامین حسینی بجد2 | ||
| 1عضو هیئت علمی گروه مطالعات فرهنگی، دانشکدۀ علوم انسانی، دانشگاه علم و فرهنگ تهران، تهران، ایران | ||
| 2دانشجوی کارشناسی ارشد مطالعات فرهنگی، دانشگاه علم و فرهنگ تهران، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| پژوهش حاضر به بررسی تحولات اقتصادی-اجتماعی دهه ۹۰ شمسی در ایران و ظهور طبقه نوپدید «نوکیسه» میپردازد. این دهه، با ویژگیهایی چون رشد ناپایدار، تورم مزمن و اقتصاد رانتی و تحریمی، به تعمیق شکاف طبقاتی و تشدید نابرابریها منجر شد. تحلیل دادههای رسمی نشان میدهد که ثروت، عمدتاً از طریق فعالیتهای غیرمولد، رانتها و دلالیها، در دست اقلیتی متمرکز شده است؛ این تمرکز حتی در بستری از رشد اقتصادی صفر یا منفی رخ داده است. نتایج فرهنگی ظهور این طبقه، دگرگونی ارزشی وسیعی است. مصرف نمایشی و تجملگرایی به مثابه مسیر اصلی کسب عزتنفس، به محتوای غالب و هژمونیک فضای اجتماعی بدل شده و بر فرهنگ عمومی و ساختارهای میلورزی تأثیر عمیق گذاشته است. این مقاله با بهرهگیری از دادههای ثانویه رسمی و چارچوبهای نظری، ابتدا ظهور اقتصادی این طبقه را توصیف و سپس پیامدهای فرهنگی-ارزشی آن را نقد میکند. یافتهها نشان میدهد تعینات فرهنگی این ظهور عبارتند از: تحقیر کار تولیدی و مشروعیتبخشی به دلالی، دگرگونی معیارهای منزلت، عادیسازی فساد، کالایی شدن فرهنگ و اخلاق، و تحلیل رفتن سرمایه و اعتماد اجتماعی. | ||
| کلیدواژهها | ||
| نوکیسگی؛ مصرف نمایشی؛ بحران اقتصادی؛ غارت؛ هژمونی | ||
| مراجع | ||
|
ایسنا (1400). تغییرات قیمت دلار طی دو دهه/ رشد ۳۵ برابری. 1/11/1400؛ کد خبر: 1400110100061. بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران، (بیتا). شاخص کل بهای کالاها و خدمات مصرفی در مناطق شهری ایران. بیات، فاطمه و حسینی، سیده هاجر (1400). فکشدگی و حکشدگی مصرف: تبیین مصرف نمایشی و غیرنمایشی بر اساس رهیافتهای اقتصاد نهادگرا (نمونه بررسی شده: شهروندان شهر زنجان). مجله جامعه شناسی ایران، سال بیست و دوم شماره 2 جواهری، فاطمه؛ خماند، افشین و سراجزاده، سید حسین (1403). مصرف نمایشی و محرومیت نسبی در بین کاربران اینستاگرام. فصلنامه جامعه، فرهنگ، رسانه، پیاپی 50 حیدری، آرش؛ محبی، میلاد؛ فرهپور، سارا (1402). موزۀ پایینشهر و تماشاچیانش، نشر برج. حیدری، آرش؛ عبادتی، الهام (1404). هجوم طبقۀ نوکیسه به کتاب در فضای رانتی تحریم، ایبنا. ibna.ir/x6yMg دنیای اقتصاد (1400). تصویری آماری از دهۀ 90. دنیای اقتصاد، 11/11/1400؛ کد خبر: 3838670. دنیای اقتصاد (1400). کورس ۱۰ ساله قیمت مسکن در استانها. 24/01/1400؛ کد خبر: ۳۸۵۷۰۱۰. محبی، امیرعلی و تاجیک، محمدرضا (1403). تکوین طبقه تنآسا در ایران پساانقلابی: بررسی رابطه اقتصاد غیرمولد و دگرگونی طبقاتی. نشریه رهیافت انقلاب اسلامی، پیاپی 68 محمدی، جمال و بیننده، شقایق (1403). مصرف نمایشی کالاهای لاکچری در زندگی روزمره زنان مرفه شهر سنندج. نشریه تحقیقات فرهنگی ایران، سال هفدهم شماره 3 مرکز آمار ایران (1403). سهم هزینه ناخالص سرانه هر دهک در مناطق شهری. مرکز آمار ایران (1403). متوسط انواع هزینههای غیرخوراکی سالانه یک خانوار شهری در هر یک از دهکهای هزینه سالانه. مرکز آمار ایران (1403). متوسط انواع هزینههای غیرخوراکی سالانه یک خانوار شهری در هر یک از دهکهای هزینه سالانه. مرکز آمار ایران (1403). سهم هزینه ناخالص سرانه هر دهک در مناطق شهری. مرکز آمار ایران (1403). ضریب جینی کل کشور. مرکز آمار ایران، (1403)، حسابهای ملی سالانه 1340-1400. موسوی، ریحانه سادات؛ معینی، حسین و شرفی، وحید (1402). فهم پدیدارشناسانه تجربه زیسته زنان در مصرف نمایشی (مورد مطالعه: عملهای زیبایی). نشریه زن و جامعه، سال چهاردهم شماره 4 نوربخش، سیدنوید؛ جعفری، پژمان؛ غفاری، فرهاد و منصوریان، یزدان (1397). مصرف نمایشی جوانان: آینده مصرفگرایی. نشریه آینده پژوهی مدیریت، سال بیست و نهم شماره 4 وبر، ماکس (1382). طبقه، منزلت، حزب. در کتاب «دین، قدرت، جامعه». ترجمۀ احمد تدین، نشر هرمس، صص. 22-207. وبلن، تورشتن (1392). نظریۀ طبقۀ تنآسا. ترجمۀ فرهنگ ارشاد، نشر نی. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 119 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 37 |
||